Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα καταγραφή. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα καταγραφή. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Παρασκευή 10 Απριλίου 2015

Άτλας των Βομβίνων της Ευρώπης

 


Πρόσφατα εκδόθηκε ένα σημαντικό βιβλίο σχετικά με τους βομβίνους στην Ευρώπη, το:

Climatic Risk and Distribution Atlas of European Bumblebees

Πρόκειται για ένα εξαιρετικό σύγγραμμα, αποτέλεσμα συστηματικής εργασίας πολλών ειδικών, στην Αγγλική. Τα βιβλίο υπάρχει σε μορφή αρχείου PDF και διαδίδεται ΝΟΜΙΜΑ δωρεάν σε όσους θέλουν να το μελετήσουν. Αισθάνομαι ιδιαίτερη τιμή που περιέχει δεδομένα που τους διέθεσα από την χώρα μας.
 
 
Περισσότερες πληροφορίες και το link για το αρχείου PDF υπάρχουν παρακάτω....
 
Συγγραφείς:
Rasmont P, Franzén M, Lecocq T, Harpke A, Roberts S, Biesmeijer J, Castro L, Cederberg B, Dvorak L, Fitzpatrick Ú, Gonseth Y, Haubruge E, Mahé G, Manino A, Michez D, Neumayer J, Ødegaard F, Paukkunen J, Pawlikowski T, Potts S, Reemer M, Settele J, Straka J, Schweiger O (2015) Climatic Risk and Distribution Atlas of European Bumblebees. BioRisk 10: 1-236. doi: 10.3897/biorisk.10.4749

Abstract

Bumble bees represent one of the most important groups of pollinators. In addition to their ecological and economic relevance, they are also a highly charismatic group which can help to increase the interest of people in realizing, enjoying and conserving natural systems. However, like most animals, bumble bees are sensitive to climate. In this atlas, maps depicting potential risks of climate change for bumble bees are shown together with informative summary statistics, ecological back- ground information and a picture of each European species.
Thanks to the EU FP7 project STEP, the authors gathered over one million bumblebee records from all over Europe. Based on these data, they modelled the current climatic niche for almost all European species (56 species) and projected future climatically suitable conditions using three climate change scenarios for the years 2050 and 2100. While under a moderate change scenario only 3 species are projected to be at the verge of extinction by 2100, 14 species are at high risk under an intermediate change scenario. Under a most severe change scenario as many as 25 species are projected to lose almost all of their climatically suitable area, while a total of 53 species (77% of the 69 European species) would lose the main part of their suitable area.
Climatic risks for bumblebees can be extremely high, depending on the future development of human society, and the corresponding effects on the climate. Strong mitigation strategies are needed to preserve this important species group and to ensure the sustainable provision of pollination services, to which they considerably contribute.

PDF links:

http://www.researchgate.net/publication/272478200_Climatic_Risk_and_Distribution_Atlas_of_European_Bumblebees

http://biorisk.pensoft.net/articles.php?id=4749&display_type=list&element_type=1
 
Καλή Ανάσταση σε όλους!!!

Τετάρτη 2 Απριλίου 2014

Με εξαφάνιση απειλείται το 24% των βομβίνων της Ευρώπης


Σχεδόν το ένα τέταρτο των βομβίνων της Ευρώπης απειλούνται με εξαφάνιση... αυτό ανακοίνωσε σήμερα 2 Απριλίου (2014) η Διεθνής Ένωση για τη Διατήρηση της Φύσης και των Φυσικών Πόρων (IUCN) "Bad news for Europe’s bumblebees"

Σήμερα, μέσα από το πρόγραμμα Status and Trends of European Pollinators (STEP) και το European Red List of pollinators βλέπουμε ότι περίπου 16 από τα 68 είδη βομβίνων της Ευρώπης κινδυνεύουν και όπως οι ειδικοί επιστήμονες της IUCN προσθέτουν:
"Από τα πέντε σημαντικότερα έντομα που γονιμοποιούν τα φυτά μεταφέροντας τη γύρη τους, τα τρία είναι είδη βομβίνων" και τόνισε η IUCN ότι "μαζί με τα άλλα έντομα-επικονιαστές, οι βομβίνοι συνεισφέρουν περισσότερα από 22 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως στην ευρωπαϊκή γεωργία κάθε έτος".
Η μελέτη δείχνει ότι από τα ευρωπαϊκά είδη βομβίνων, ο πληθυσμός των μισών περίπου ειδών (46%) συρρικνώνεται, το 29% είναι σταθερό και μόνο το 13% των ειδών αυξάνεται.

"Η κλιματική αλλαγή, η εντατικοποίηση της γεωργίας και οι αλλαγές στη χρήση των γεωργικών εκτάσεων είναι οι βασικές απειλές" ... "Ανησυχούμε πολύ για τα στοιχεία αυτά. Ένα τόσο μεγάλο ποσοστό απειλούμενων βομβίνων μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες στην παραγωγή των τροφίμων μας", δήλωσε η κα. Ana Nieto, European Biodiversity Officer του IUCN. Προκειμένου να αντιστραφεί αυτή η τάση η κα. Ana Nieto τονίζει ότι θα πρέπει να προστατευθούν τα είδη μελισσών και το φυσικό τους περιβάλλον, να αποκατασταθούν τα οικοσυστήματα και να προωθηθούν γεωργικές πρακτικές που θα ευνοούν τη βιοποικιλότητα.

Αξίζει να διαβαστεί η original ανακοίνωση "Bad news for Europe’s bumblebees" που περιέχει και άλλες πληροφορίες.

Θυμίζω ότι στην χώρα μας έχουν καταγραφεί συνολικά 33 είδη βομβίνων, σχεδόν τα μισά από τα 68 που υπάρχουν στην Ευρώπη!!!

Πέμπτη 13 Ιανουαρίου 2011

Το πρόγραμμα STEP


Ένα πολύ σημαντικό πρόγραμμα, το
STEP (Status and Trends of European Pollinators) που εξετάζει την κατάσταση και τις τάσεις των επικονιαστών στην Ευρώπη, νομίζω πως δεν έχει ανακοινωθεί όσο θα έπρεπε στο ευρύ κοινό στην χώρα μας. Στους σκοπούς του είναι και η τεκμηρίωση του τι γίνετε στη φύση… π.χ. εάν οι επικονιαστές μειώνονται και σε τι έκταση, να εξετάσει ποιά χαρακτηριστικά συνδέονται με συγκεκριμένο κίνδυνο στα έντομα, να αναπτύξει μία Κόκκινη Λίστα (Red List) των σημαντικών ευρωπαϊκών ομάδων επικονιαστών, ιδίως μελισσών, και βασικά να τεθούν οι βάσεις για τα μελλοντικά προγράμματα παρακολούθησης επικονιαστών.

Το STEP θα αξιολογήσει επίσης και τη σχετική σημασία των πιθανών αιτίων που οδηγούν στις αλλαγές της βιοποικιλόπτητας των επικονιαστών όπως η αλλαγή του κλίματος, η απώλεια ενδιαιτημάτων και ο κατακερματισμός τους, η χρήση αγροχημικών, παθογόνοι μικροοργανισμοί, ξένα είδη επικονιαστών στην Ευρώπη ακόμα και η φωτορύπανση, και φυσικά την αλληλεπίδραση αυτών. Το STEP θα μετρήσει τις οικολογικές και οικονομικές συνέπειες από την μείωση των επικονιαστών (π.χ. τις επιπτώσεις στα φυτά συμπεριλαμβανομένων τόσο της άγριας χλωρίδας όσο και των καλλιεργειών). Το STEP στοχεύει με τα ευρήματα του να δημιουργήσει «τεκμηριωμένα εργαλεία» που θα μπορούν να συμβάλουν στο να παρθούν ορθές αποφάσεις σχετικά τους επικονιαστές. Θα δημιουργήσει επίσης συνδέσμους επικοινωνίας μεταξύ ενός ευρύ φάσματος ενδιαφερομένων σε όλη την Ευρώπη και ίσως πέραν αυτής, συμπεριλαμβανομένων των φορέων χάραξης πολιτικής, μελισσοκόμους, αγρότες, τους πανεπιστημιακούς και φυσικά το ευρύ κοινό. Στο σύνολό τους, το ερευνητικό πρόγραμμα πιστεύω θα βελτιώσει την κατανόηση μας για τη φύση, τα αίτια, τις συνέπειες και τις δυνατότητες μετριασμού των μειώσεων των επικονιαστών, τόσο σε τοπικό, ευρωπαικό αλλά και παγκόσμιο επίπεδο.

Ανάμεσα στα πρώτα "προϊόντα" του προγράμματος είναι η παρακάτω βιβλιογραφική ανασκόπηση:

Simon G. Potts, Jacobus C. Biesmeijer, Claire Kremen, Peter Neumann, Oliver Schweiger & William E. Kunin. 2010. Global pollinator declines: trends, impacts and drivers. Trends in Ecology and Evolution 25:345-353.





Στο πρόγραμμα συμμετέχει και το Πανεπιστήμιο του Αιγαίου, και για όσους θέλουν να μάθουν περισσότερα η σελίδα (link) του STEP είναι…
http://step-project.net/

Σε αυτό το link…

http://zoologie.umh.ac.be/hymenoptera/page.asp?id=169

θα βρείτε άλλη μια από τις πρώτες δουλειές του STEP που είναι

χάρτες με την διασπορά των Ευρωπαϊκών βομβίνων… εμ γιατί σας γράφω τόση ώρα νομίζεται!!!
Πρόκειται για μια πολύ σημαντική δουλειά όπου για πρώτη φορά μαζεύονται (σιγά σιγά) αναλυτικά δεδομένα για τους βομβίνους της Ευρώπης. Υπάρχουν βέβαια πολλά προβλήματα να ξεπεραστούν και φαντάζομαι ως το τέλος του έτους θα είναι πιο πλήρη η παρουσίαση. Φυσικά κάπου εκεί στις ευχαριστίες θα βρείτε και το όνομα μου…

Φίλοι μου, βάζω εδώ στην διπλανή αριστερή στήλη και τα δύο link για πιο εύκολη ενημέρωση.

Παρασκευή 26 Ιουνίου 2009

Στα όρη και στον κάμπο…





Την προηγούμενη εβδομάδα είχα την τιμή να έχω για παρέα στις αναζητήσεις μου τον διακεκριμένο βοτανολόγο και ειδικό στους βομβίνους Καθ. Dr. Andreas Bertsch, του Philipps - University Marburg, Γερμανία.






Καθ. Dr. Andreas Bertsch (Φώτο: Βομβίνοι gr)


Ως πρώτο στόχο είχαμε θέση τον εντοπισμό κάποιον πανέμορφων βασιλισσών βομβίνων, όπως π.χ. του Bombus laesus από το κάμπο...






Bombus laesus - βασίλισσα (Φώτο: P. Rasmont) [πηγή: Atlas Hymenoptera]


και του Bombus mesomelas από τα ψηλά βουνά.




Bombus mesomelas - βασίλισσα (Φώτο: A. Bertsch)


Bombus mesomelas - βασίλισσα (Φώτο: P. Rasmont) [πηγή: Atlas Hymenoptera]


Οι «εκδρομές» μας ξεκινούσαν τα χαράματα και τις περισσότερες φορές επιστρέφαμε αργά το απόγευμα κατά το σούρουπο, ξεκινούσαμε από τα 580m και ανεβαίναμε ως τα 2200m σχεδόν κάθε μέρα. Ανεβήκαμε τα βουνά Καϊμακτσαλάν (Βόρας) και Πινερίτσα (Βαρνούντας) και διασχίσαμε όλο το κάμπο της Φλώρινας που βρίσκεται ανάμεσα στα δυο αυτά βουνά. Μετά από περπάτημα πολλών χιλιομέτρων καταφέραμε να εντοπίσουμε στα 2100m, 2 εργάτριες Bombus mesomelas (τις οποίες συλλέξαμε για το αρχείο) και μια βασίλισσα (η οποία μόνο παρατηρήθηκε στο πεδίο). Επίσης στο κάμπο, στα 610m συλλέξαμε τις μόνες μέλισσες Bombus laesus που εντοπίσαμε (2 εργάτριες), οι οποίες έφυγαν στη Γερμανία για αποκωδικοποίηση του γενετικού τους κώδικα.


Πινερίτσα: θέα από τα 2100m προς τη λίμνη Μικρή Πρέσπα (διακρίνεται τμήμα της) (Φώτο: Βομβίνοι gr)


Δεύτερος στόχος ήταν ο εντοπισμός του φυτού Vaccinium myrtillus που αποτελεί κύρια τροφή των βασιλισσών του Bombus cryptarum την άνοιξη. Είχαμε μια γραπτή αναφορά για το φυτό αυτό από την εξόρμηση του Dr. W.F Reinig στην ίδια περιοχή στις 3.VI.1965 [πηγή: Rasmont, P. 1984. Les bourdons du genre Bombus Latreille sensu stricto en Europe Occidentale et Centrale (Hymenoptera, Apidae). Spixiana 7: 135-160].


Το φυτό Vaccinium myrtillus εντοπίστηκε να φύεται σε εκτεταμένη έκταση πάνω από τα δάση οξιάς, στη ζώνη άνω των 2050m. Πρόκειται για ένα χαμηλό πυκνό φυτό, περίπου 50 cm, που εκ πρώτης όψεως μοιάζει με «φλοκάτη» στρωμένη πάνω στη κορυφή του βουνού!!!




Vaccinium myrtillus (Φώτο: Βομβίνοι gr)


Ήμασταν τυχεροί και βρήκαμε και κάποια Vaccinium myrtillus ανθισμένα. Το λουλούδι τους μοιάζει με καμπανούλα και προστατεύει το νέκταρ από τις βροχές οπότε μπορούν να το επισκέπτονται οι βομβίνοι με κρύο (π.χ. 5 ο C), αέρα και βροχή.




Άνθος Vaccinium myrtillus (Φώτο: Βομβίνοι gr)


Τώρα που εντοπίσαμε το φυτό, του χρόνου το Μάιο θα ξαναεπισκεφθώ την περιοχή μπας και βρεθούν σε αυτό βασίλισσες Bombus cryptarum, μιας και οι συλλογές βασιλισσών που έγιναν φέτος την άνοιξη στο Κρόκο, μετά την αναγνώριση τους στο εργαστήριο ήταν τελικά όλες Bombus lucorum.

_________________________________

Σημείωση Βομβίνοι gr

Η αναφορά στην παρούσα ανάρτηση γίνεται ως εξής:

lingistis. 2009. Στα όρη και στον κάμπο… Βομβίνοι gr (26.06.2009) http://bumblebeegr.blogspot.com/2009/06/blog-post.html

 
Copyright Βομβίνοι gr. Επιτρέπεται η αναδημοσίευση με σαφή αναφορά στην πηγή.

Τρίτη 7 Απριλίου 2009

Οι πρώτες βουνίσιες βασίλισσες


Η πρώτη φετινή αναζήτηση.


Πριν από λίγες μέρες έλιωσαν στο κάμπο και τα τελευταία χιόνια και σχεδόν ταυτόχρονα ανθίσανε οι αμυγδαλιές. Για τα ορεινά της χώρας μας η άνθιση της αμυγδαλιάς είναι σημάδι για την έναρξη της εμφάνισης των πρώτων θηλυκών (βασιλισσών) βομβίνων. Είναι γνωστό ότι δεν βγαίνουν όλα τα είδη την ίδια περίοδο από τη χειμερινή διάπαυση... κάποια ξυπνάνε πιο νωρίς και αυτά τα "πρώτα" είναι που με ενδιαφέρανε αυτή τη φορά. Έτσι προχτές κατά τις 11 το πρωί ξεκίνησα για αναζήτηση τους στα βουνά. Αν και η μέρα ήταν καλή η θερμοκρασία ήταν μόλις 10 βαθμούς Κελσίου. Άρχισα από υψόμετρο 650m και έφτασα στα 1350m όπου βρήκα χιόνι να λιώνει







και πανέμορφο κρόκο (Crocus spp.) να ανθίζει.






Η περίοδος άνθησης του κρόκου είναι σχετικά μικρή αλλά είναι σημαντικό φυτό για τις άγριες μέλισσες αφού προσφέρει νέκταρ και γύρη.

Αμέσως «έπιασα» δουλειά… και εκεί εντοπίστηκαν οι πρώτες βασίλισσες!!!






Τελικά σε διάστημα περίπου 2 ωρών συλλέχτηκαν (επιλεκτικά) 10 μέλισσες που ανήκουν σε 3 είδη, Bombus argillaceus, Bombus pratorum και ελπίζω Bombus cryptarum.





Μετά μία μέρα οι βασίλισσες ταΐζονται…

και σε ορισμένες διακρίνονται και τα (ανοιξιάτικα) ακάρεα πάνω τους!!!



Bombus pratorum (βασίλισσα) καθώς τρώει


Bombus argillaceus (βασίλισσα)




έλπιζα αυτή να είναι Bombus cryptarum (βασίλισσα)... αλλά τσίφος!




_________________________________



Σημείωση Βομβίνοι gr



Η αναφορά στην παρούσα ανάρτηση γίνεται ως εξής:


lingistis. 2009. Οι πρώτες βουνίσιες βασίλισσες. Βομβίνοι gr (07.04.2009) http://bumblebeegr.blogspot.com/2009/04/blog-post.html

ORCID iD iconhttps://orcid.org/0000-0003-4116-8910

Copyright Βομβίνοι gr. Επιτρέπεται η αναδημοσίευση με σαφή αναφορά στην πηγή.






Τετάρτη 18 Μαρτίου 2009

Περί καταγραφής βομβίνων… αλλού



Έκανα πριν λίγο ένα διάλειμμα για καφέ και το συνδύασα με λίγη «πλοήγηση» στο internet για να δω τι γίνεται στον κόσμο… έμφαση έδωσα όπως ήταν φυσικό στους βομβίνους. Από σελίδα σε σελίδα τελικά καταστάλαξα στη σελίδα του BWARS Bees, Wasps & Ants Recording Society.

Πρόκειται για μια οργάνωση στη Μεγάλη Βρετανία που καταγράφει μέλισσες, σφήκες και μυρμήγκια. Καθαρή εθελοντική δουλειά! Μου έκανε εντύπωση το πόσο προχωρημένη αντίληψη έχουν εκεί οι άνθρωποι πάνω στην βιοποικιλότητα και συμμετέχουν εθελοντικά σε τέτοια «δύσκολα» (για την χώρα μας) επιχειρήματα. Μάλιστα καταφέρανε να συλλέξουν δεδομένα για την περιοδική εμφάνιση κάποιων βομβίνων μέσα στο χειμώνα! Βέβαια έχει γίνει σημαντική δουλεία στην υποδομή (η σελίδα είναι γεμάτη βοηθήματα για τους εθελοντές) και σίγουρα υπάρχει παιδία στα σχολεία τους πάνω σε τέτοια θέματα.

Μακάρι να μπορέσουμε να κάνουμε και εμείς κάτι αντίστοιχο στην χώρα μας… αν υπάρχει διάθεση όλο και κάτι νομίζω πως θα καταφέρουμε!!!